Βαθιές οι ρίζες των δωσίλογων της Κατοχής

Από τη Ράινμεταλ-Μπόρσιγκ, την Κρουπ και τον Μποδοσάκη, στην Ντεγκρίγκες του Λογοθετόπουλου και τη Ζίμενς του Χριστοφοράκου

Της ΚΑΙΤΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΥ

Πεσμαζόγλου-Σοφοκλέους το στέκι των μαυραγοριτών που θησαύριζαν αρπάζοντας τον πλούτο των πεινασμένων. Στο ίδιο αυτό στέκι, το 1999, κάποιοι από τους γόνους αυτών των μαυραγοριτών, πρωταγωνιστές σ' ένα «έγκλημα χωρίς τιμωρία»: τη ληστεία του Χρηματιστηρίου Την περίοδο της Κατοχής άλλαξαν χέρια χρυσά νομίσματα, κοσμήματα, έργα τέχνης, καθώς και ακίνητα, που ξεπουλήθηκαν σε εξευτελιστικές τιμές. Συγκλονιστικά στοιχεία προκύπτουν από τις μαρτυρίες της «Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Πωλησάντων Ακίνητα επί της Κατοχής».Μία καινούργια κάστα, οι μαυραγορίτες, σταδιακά ανέτρεψε την προπολεμική οικονομική και κοινωνική ιεραρχία και μεταπολεμικά αποτέλεσε μία ολιγαρχία που συνέχισε να θησαυρίζει με αντικομμουνιστικούς αλαλαγμούς και εκστρατεία υπέρ του «εθνικού συμφέροντος».

Στο χείλος της ρήξης Ρωσία και Δύση ΠΕΤΡΟΣ ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ

Ως ερασιτέχνης αθλητής του τζούντο, ο Βλαντιμίρ Πούτιν έχει μυηθεί στην τέχνη τού να μετατρέπει σε πλεονέκτημά του την ίδια την ορμή του αντιπάλου του, ώστε να τον ανατρέψει. Το απέδειξε το 2008 στη Γεωργία, όταν η προσπάθεια του Τζορτζ Μπους να εκβιάσει την ένταξη της πρώην σοβιετικής δημοκρατίας στο ΝΑΤΟ οδήγησε στον αστραπιαίο πόλεμο της Ρωσίας και στην ντε φάκτο απόσχιση της Νότιας Οσετίας και της Αμπχαζίας, οι οποίες αποτελούν έκτοτε ρωσικά προτεκτοράτα.

ΚΡΙΣΗ ΣΤΗΝ ΟΥΚΡΑΝΙΑ Η αμερικανική οπτική για τη «σκακιέρα»

Σύμφωνα με τις απόψεις αρκετών αναλυτών και αξιωματούχων, τα βασικά χαρακτηριστικά της κρίσης την κατατάσσουν ως εισβολή και κατοχή εδαφών ξένης χώρας

Του ΓΙΩΡΓΟΥ ΔΗΜΗΤΡΑΚΟΠΟΥΛΟΥ

Τα πρόσφατα δραματικά γεγονότα στην Ουκρανία και ειδικότερα στην Κριμαία, προβλέψεις για τα οποία είχαν αποκαλυφθεί και μέσα από τα WikiLeaks, είναι βέβαιο ότι θα επηρεάσουν τις μελλοντικές εξελίξεις στην ευρύτερη περιοχή και όχι μόνο.

Και τούτο διότι η φύση της κρίσης στην Ουκρανία είναι σύνθετη, με αρκετές παραμέτρους που αφορούν τόσο στις εξελίξεις στο εσωτερικό της όσο και στη διεθνή διάστασή της λόγω των εμπλεκόμενων μερών, και κυρίως των αντιδράσεών τους στα γεγονότα.

Αναθεωρεί το σχέδιο για προεδρία ο Ερντογάν

Η αντιπαράθεση με το Κίνημα Γκιουλέν και η εσωτερική αστάθεια έκλεισαν, προς το παρόν τουλάχιστον, τον δρόμο προς την προεδρία για τον κ. Ερντογάν.

Σε μια περίοδο που η Τουρκία και η ευρύτερη περιοχή της Μαύρης Θάλασσας και της Ανατολικής Μεσογείου βρίσκονται αντιμέτωπες με σημαντικές κοινωνικές και πολιτικές αλλαγές, στην τουρκική πρωτεύουσα μια νέα εξέλιξη φαίνεται να σφραγίζει την τουρκική επικαιρότητα. Η ισχυρή αντιπαράθεση της κυβέρνησης του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν με το πανίσχυρο Κίνημα Γκιουλέν και η εσωτερική πολιτική αστάθεια στην Τουρκία, υποχρεώνουν το κυβερνών Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (ΑΚΡ) να προχωρήσει στην αναθεώρηση της στρατηγικής του για τις προεδρικές εκλογές του καλοκαιριού. Οι λεπτές ισορροπίες εντός του ΑΚΡ και η έντονη πολιτική αντιπαράθεση ανοίγουν τον δρόμο για την επανεκλογή του Αμπντουλάχ Γκιουλ στο ανώτατο πολιτικό αξίωμα της χώρας.

ΤΑ ΕΡΕΙΠΙΑ ΤΩΝ ΠΟΛΕΩΝ ΜΑΡΤΥΡΟΥΝ ΤΗΝ ΣΧΕΣΗ ΚΡΙΜΑΙΑ: Αρχαίο ελληνικό πνεύμα στη Μαριούπολη

Του ΒΛΑΣΗ ΑΓΤΖΙΔΗ*

Μία από τις πιο σημαντικές κοινότητες ένδημων Ελλήνων που επιβιώνουν ακόμα -παρ' όλη την οδύνη που επέφερε ο 20ός αιώνας- είναι οι Ελληνες της Κριμαίας. Από αυτούς προέρχονται και οι Ελληνες της Αζοφικής, της Μαριούπολης και των γύρω ελληνικών χωριών.

Η Αικατερίνη Β' θέλησε να επανδρώσει τις νεοαποκτημένες περιοχές με φιλικό πληθυσμό, ενώ ο μητροπολίτης Ιγνάτιος με το ποίμνιό του εγκαταστάθηκαν κοντά στις όχθες του Κάλμιου 
   Οι πρώτες ελληνικές εγκαταστάσεις χρονολογούνται από τους αρχαίους ελληνικούς αποικισμούς. Τα ερείπια των πόλεων Παντικάπαιου, Χερσονήσου, Φαναγόρειας, Θεοδόσιας κ.ά. μαρτυρούν την αρχαία σχέση. Εξάλλου, πολλά σύγχρονα τοπωνύμια της Κριμαίας έχουν ελληνική ρίζα, με χαρακτηριστικότερο αυτό της Γιάλτας, που προέρχεται από την ελληνική κριμαιορωμαϊκή διάλεκτο της περιοχής: Γιαλίτα θα πει ο μικρός αιγιαλός. Ενα από τα πολύ ενδιαφέροντα στοιχεία της κριμαϊκής ιστορίας είναι η τοποθεσία Λιβαδιά, κοντά στη Γιάλτα, και το ομώνυμο ανάκτορο όπου υπεγράφη και η περίφημη Συμφωνία της Γιάλτας τον Φεβρουάριο του 1945, όπου οι τρεις νικητές του Β' Παγκοσμίου Πολέμου, Στάλιν, Τσόρτσιλ και Ρούζβελτ, μοίρασαν τον κόσμο σε σφαίρες επιρροής. Αυτό που δεν είναι γνωστό, είναι ότι η Λιβαδιά ανήκε στον Λάμπρο Κατσώνη και πήρε το όνομα προς τιμήν της βοιωτικής Λιβαδειάς και ότι το ομώνυμο ανάκτορο των τσάρων πρωτοχτίστηκε για οικία του Κατσώνη.

Τα Σεπτεμβριανά ΑΓΓΕΛΟΣ Μ. ΣΥΡΙΓΟΣ*

1955. Η μεγάλη οδός του Πέραν μετά την καταστροφή των Σεπτεμβριανών. Αρκετές ώρες μετά την έναρξη των επιθέσεων κι ενώ η καταστροφή είχε πλέον συντελεσθεί, η τουρκική κυβέρνηση διέταξε την επιβολή στρατιωτικού νόμου στην Κωνσταντινούπολη, στην Αγκυρα και στη Σμύρνη.

Τον Απρίλιο του 1955 ξεκίνησε στην Κύπρο ο αγώνας της ΕΟΚΑ για απαλλαγή από το αποικιοκρατικό καθεστώς και αυτοδιάθεση-ένωση του νησιού με την Ελλάδα. Η βρετανική κυβέρνηση ήταν αποφασισμένη να διατηρήσει τον έλεγχο της Κύπρου. Τον Ιούνιο του 1955 πρότεινε τη σύγκληση διάσκεψης στο Λονδίνο με τη συμμετοχή της ιδίας, της Ελλάδας και της Τουρκίας. Αντικείμενο της διάσκεψης θα ήταν η κατάσταση στην Κύπρο. Ενας από τους στόχους των Βρετανών ήταν να καταγραφεί και επισήμως η Τουρκία ως έχουσα συμφέροντα στην Κύπρο. Απώτερος σκοπός των Βρετανών ήταν να μετατρέψουν το Κυπριακό από θέμα αποικιοκρατίας σε θέμα ελληνοτουρκικής διαμάχης. Σε μία τέτοια περίπτωση η Βρετανία θα μπορούσε να διατηρήσει την παρουσία της παίζοντας τον ρόλο του γεφυροποιού. Η διάσκεψη ξεκίνησε στις 29 Αυγούστου 1955 με συμμετοχή και των τριών χωρών.

ΠΕΤΡΟΣ ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ Η ελαφρότητα της ρωσοφοβίας

Ανάμεσα σε αυτούς που έχουν μάθει να περιμένουν πάντα το φως εκ της Εσπερίας, δεν ήταν λίγοι όσοι υποδέχθηκαν τα δραματικά γεγονότα της Ουκρανίας υπό το κράτος μιας εμμονικής ρωσοφοβίας. Τα γνωστά στερεότυπα του Ψυχρού Πολέμου ανασύρθηκαν από τη ναφθαλίνη: η Ρωσική Αρκούδα, η σκοτεινή χώρα του τσαρικού ή σταλινικού δεσποτισμού και της μισοασιατικής βαρβαρότητας, η τόσο ξένη με τον Δυτικό πολιτισμό, απειλεί να πνίξει στο αίμα τους δημοκρατικούς πόθους ενός έθνους που σπάει τις αλυσίδες του. Πώς να μην εξεγερθούν οι ευαίσθητες συνειδήσεις ανθρώπων της Τέχνης, όπως η Μιμή Ντενίση, η Βάνα Μπάρμπα, ο Στέλιος Ρόκκος και η Γωγώ Μαστροκώστα, που στάθηκαν θαρραλέα στο πλευρό μιας σύγχρονης Πασιονάριας, όπως η ομότεχνός τους Ρουσλάνα;

Stratfor: H ανάκαμψη της Ρωσίας

του Τζορτζ Φρίντμαν*. Μετά από αυτό που η Ρωσία εξέλαβε ως μια αμερικανική προσπάθεια να τη βλάψει, η Μόσχα επανήλθε σε μια στρατηγική επαναβεβαίωσης της σφαίρας επιρροής της στις περιοχές της πρώην Σοβιετικής Ένωσης. Η μεγάλη υποχώρηση της ρωσικής ισχύος σταμάτησε στην Ουκρανία. Για την επόμενη γενιά, μέχρι περίπου το 2020, πρωταρχικό μέλημα της Ρωσίας θα είναι η ανακατασκευή του ρωσικού κράτους και η ενδυνάμωση της ρωσικής ισχύος στην περιοχή.

Ντε Γκώλ, Ουκρανία και Ευρωπαική Ασφάλεια

Του ΜΑΡΙΟΥ ΕΥΡΥΒΙΑΔΗ. Δεν είναι καθόλου τυχαίο οτι το μόνο άγαλμα σύγχρονου Ευρωπαίου ηγέτη που υπάρχει στη Μόσχα είναι αυτό του Γάλλου Προέδρου και Στρατηγού Σιάρλς Ντε Γκώλ. Βρίσκεται στην πλατεία Κόσμος, εκεί όπου επί τσαρικής εποχής αναπτύχθηκε η Γαλλική κοινότητα. Το επιβλητικό οκτάμετρο άγαλμα του Γάλλου ηγέτη με στρατιωτική ενδυμασία επικάθεται μιας δεκάμετρης εξέδρας απο γρανίτη.Τα εγκαίνια του μνημείου έγιναν στις 9 Μαίου 2005, 60ην επέτειο της ήττας του χιτλερικού εθνικοσοσιαλισμού,  παρουσία του Πρωθυπουργού Πούτιν και του Γάλλου Προέδρου Σιράκ. Ναί μεν η τελετή έγινε επι ημερών Πούτιν, αλλά η απόφαση  για να τιμηθεί ο Ντε Γκώλ ελήφθη   επι Σοβιετικής Ενώσεως το1990, χρονολογία που σηματοδοτούσε εκατό χρόνια απο της γεννήσεώς του.

Η γεωπολιτική της ανεύθυνης κλιμάκωσης

Του Χριστόδουλου Γιαλλουρίδη

• Διαστάσεις διεθνούς κρίσης λαμβάνει η κατάσταση στην Ουκρανία
• Αμερικανοί και δυτικοί θα έπρεπε να γνωρίζουν πως η Μόσχα δεν θα άφηνε ποτέ αναπάντητη οποιαδήποτε υπονομευτική ενέργεια που αφορά στη σχέση της με την Ουκρανία…
• Η ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ σκακιέρα που συνδέει Ρωσία - Ουκρανία - Ευρώπη διαθέτει μια εσωτερική γεωπολιτική αλληλεξάρτηση, η οποία, αν αποκτήσει δυναμική σύγκρουσης, θα καταστεί ανεξέλεγκτη εις βάρος όλων ανεξαιρέτως…

Θαύματα κτισμένα στην άμμο της Τουρκίας/ ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ ΠΟΥΡΝΑΡΑ

Κωνσταντινούπολη, πλατεία Ταξίμ. «Το 2000 η τουρκική οικονομία ήταν σε πολύ χειρότερη κατάσταση από την ελληνική», λέει ο ιστορικός Βαγγέλης Κεχριώτης. «Από το 2008, οι όροι αντιστράφηκαν. Σήμερα η αλήθεια είναι ότι η θέση της κυβέρνησης δυσκολεύει συνεχώς».Η κοπή της ετήσιας πίτας πρέπει να είναι από τα πιο πληκτικά πράγματα στον κόσμο. Με μία εξαίρεση. Οταν βρίσκεσαι ανάμεσα σε συμπατριώτες ομογενείς στο εξωτερικό, η σύναξη αποκτά αυτομάτως ενδιαφέρον. Δεν είναι μόνον ο συναισθηματικός παράγοντας, αλλά και μια πρώτης τάξεως ευκαιρία για κοινωνιολογική χαρτογράφηση της κοινότητας: ποιοι είναι, πώς γιορτάζουν. Συνάντησα τον ιστορικό Βαγγέλη Κεχριώτη, καθηγητή στο Πανεπιστήμιο του Βοσπόρου, στην εορτή των Ρωμιών και Ελλαδιτών στο Σισλί, σε μια αίθουσα που παραχώρησε η Βουλγαρική Εξαρχεία της Πόλης στους αδελφούς ορθοδόξους για την ξεχωριστή περίσταση.

Ο Μόσκοβας θα έρθει ή όχι;

«Κουράγιο παλικάρια... μέχρι να έρθει ο Μόσκοβας να φέρει το σεφέρι...». Ο Μόσκοβας ήρθε, είδε και απήλθε, δύο τρεις φορές αφήνοντας πίσω του τον σπόρο του Μακεδονικού και του πολέμου '13-'14, σε μία χώρα με νωπές μνήμες από τα ορλωφικά. Αλλά την τελευταία φορά που ήρθε πρόσφερε σοβαρή έκπτωση στις τιμές του φυσικού αερίου και ανανεωμένο ενδιαφέρον για σοβαρές επενδύσεις στη χώρα μας.
Επιστρέφει μέσω Κριμαίας; Το ερώτημα δεν φαίνεται ν' απασχολεί σοβαρά τον μέσο Ελληνα που κάνει ζάπινγκ μεταξύ των αγανακτισμένων του Μπαλασόπουλου και της περίλαμπρης σαχλαμάρας των Οσκαρ και όσα πάρει το Ποτάμι (Σημ.: τηρουμένων των αναλογιών η παρακολούθηση του ντέρμπι των «αιωνίων» αναβαθμίζεται σε φιλοσοφική ενασχόληση).

Τα «τσέκια» και η ακεραιότητα της Ουκρανίας

Της Φανούλας Αργυρού-Άκρατη υποκρισία, διπλοπροσωπία, ήθη δύο μέτρων και δύο σταθμών, δίχως ίχνος πραγματικού ανθρωπισμού

Δεν προφταίνουν να πηγαινοέρχονται στην Ουκρανία, να διακηρύσσουν τον σεβασμό τους στην κυριαρχία και εδαφική ακεραιότητα της Ουκρανίας, και να διατυμπανίζουν την παν-ετοιμότητά τους για απλόχερες προσφορές δισεκατομμυρίων προς την Ουκρανία οι Δυτικοί φιλάνθρωποι ηγέτες. Άκρατη υποκρισία, διπλοπροσωπία, ήθη δύο μέτρων και δύο σταθμών, δίχως ίχνος πραγματικού ανθρωπισμού.

Οι «ανθοδέσμες» της Ουκρανίας…

Του Δρα Γιάννου Χαραλαμπίδη

• Τα παιχνίδια των μεγάλων Δυνάμεων και οι εξαρτήσεις της ενέργειας
• Η ρωσική στρατηγική, οι επιλογές διπλωματικής λύσης και πώς σχετίζονται η κρίση στην Ουκρανία με το Κυπριακό και την ομοσπονδία
• ΖΩΝΕΣ ΕΠΙΡΡΟΗΣ η πολιτική των ΗΠΑ και της Ε.Ε.

Η κρίση στην Κριμαία και την Ουκρανία γενικότερα, όπως και η προηγούμενη του 2008 στη Γεωργία, φέρνει στην επιφάνεια τα ζητήματα του τρόπου λειτουργίας του διεθνούς συστήματος και είναι πηγή προβληματισμού και για το Κυπριακό. Διαψεύδει, δε, όλους εκείνους, αρχής γενομένης από τον Φράνσις Φουκουγιάμα, που έσπευσαν να ισχυριστούν μετά τη λήξη του Ψυχρού Πολέμου ότι επήλθε το τέλος της ιστορίας.

Το μαλακό υπογάστριο της Ρωσίας

Του Κωστάκη Αντωνίου

• Ουκρανία και Κύπρος, θύματα της γεωγραφικής τους θέσης
• Οι εθνικές μειονότητες αποτελούσαν πρόσχημα για τις επεμβάσεις των «μητέρων πατρίδων», τονίζει στη «Σ» ο Δρ Άριστος Αριστοτέλους, τέως βουλευτής και Ειδικός σε Θέματα Άμυνας και Στρατηγικής
• ΝΑΠΟΛΕΩΝ και Χίτλερ ξεκινούσαν τις επιθέσεις τους κατά της Ρωσίας, από την Ουκρανία